Մուսալեռ

Մուսալեռի հուշահամալիրի մասին

Մուսալեռի հուշահամալիրը գտնվում է Արմավիրի մարզի Մուսալեռ գյուղում, Երևանից ոչ հեռու։ Այն նվիրված է 1915 թվականի Մուսա լեռան հերոսամարտի մասնակիցների և զոհերի հիշատակին։

Մուսա լեռան հերոսամարտը տեղի ունեցավ Հայոց ցեղասպանության տարիներին։ 1915 թվականին Մուսա լեռան շրջանի հայ բնակչությունը, հրաժարվելով տեղահանվել և հանձնվել, բարձրացավ լեռ և կազմակերպեց ինքնապաշտպանություն։ Շուրջ 4,000–5,000 հայեր ավելի քան մեկ ամիս դիմադրեցին օսմանյան զորքերին։ Վերջում նրանք փրկվեցին ֆրանսիական նավերի օգնությամբ և տեղափոխվեցին Եգիպտոս։

Հուշահամալիրի կենտրոնական հատվածը հիշեցնում է նավի աղեղ, որը խորհրդանշում է այն նավերը, որոնց միջոցով Մուսա լեռան հայերը փրկվեցին։

Համալիրի տարածքում կա նաև թանգարան, որտեղ ներկայացված են Մուսա լեռան հերոսամարտի պատմությունը, լուսանկարներ, փաստաթղթեր և այդ իրադարձություններին վերաբերող նյութեր։

Ամեն տարի սեպտեմբերին այստեղ անցկացվում է Մուսալեռան հերոսամարտին նվիրված ավանդական տոնակատարություն, որի ընթացքում մարդիկ հիշում են իրենց նախնիների պայքարն ու փրկությունը։

Մուսալեռի հուշահամալիրը ոչ միայն պատմական վայր է, այլև հայ ժողովրդի դիմադրության, միասնականության և ապրելու կամքի խորհրդանիշ։